Cevher

Zıddı, a'razdır. 1. Değerli taş. 2. Farsça "gevher" kelimesinden Arapçalaşmış olup "kendi başına bulunan değişmeyen öz varlık" manasına gelir. Başka bir deyişle cevher, bizzat mekânda yer kaplayan (mütehayyiz) yani bizâtihi kaim ve başlı başına mevcut olup mekânda yer kaplaması başkası vasıtasıyla olmayan şey demektir. Ayn diye de anılır. Cevherin üç boyut yönünden kısım ve parçalara ayrılması mümkün olmayanına cüz-i lâyetecezzâ, cevher-i ferd veya cüz-i ferd denir. Kısım ve parçalara ayrılabilene hat; hem uzunluk, hem de genişlik yönünden bölünene satıh denir. Cevherler basit ve mürekkep olmak üzere ikiye ayrılır. Akıl ve nefisler basit, cisim ise mürekkep cevherler grubuna girer. Basit grubuna giren ruh dahi hayatın hâlis ve sâfi bir cevheri ve sabit ve müstakil zâtıdır. Ayrıca bk. a'raz