Hannân

1. Hasretten ve kavuşma iştiyakından dolayı inleme. 2. Cenâb-ı Hakkın bir ismi: Merhameti sonsuz, Rahmân ve Rahîm olan; rahmet ve merhametinin en hoş cilvelerini göstermek için varlıkları onlara müheyya edip hazırlayan Allah. Hannân, "arzu ve iştiyaktan dolayı çok ağlamak; üzüntü veya sevinçten dolayı inlemek" anlamına gelen hanne kelimesinden türemiştir. Araplar hannân kelimesini çeşitli manalarda kullanırlar. Bunlardan birkaçı şöyle: "Hasret çeken; çok merhametli; rahmeti çok; kendinden yüz çevirene bile ilgi ve sevgi gösteren." En çok da, yavrusundan veya yuvasından uzakta olduğundan dolayı hasret içinde inleyen deve hakkında kullanmışlardır. Hattâ bir anne çocuğundan ayrı kalıp şiddetli hasret duygusuyla inlerse, ona da hannâne demişlerdir. Buradan da anlaşılacağı üzere, hannân kelimesinin özünde hasret ateşi ve o ateşi söndürecek şiddetli kavuşma arzusu vardır. (On Dokuzuncu Mektup'taki hanînü'l-ciz' mu'cizesine bakınız. Bu mu'cizede kuru hurma kütüğünün, Peygamber Efendimizden ayrı kalması sebebiyle hasretten deve gibi inlemesi anlatılmaktadır.) İşte evlâdından ayrı kalan annelerin ve sevdiklerinden ayrı kalan bütün gönüllerin hasreti, Cenâb-ı Hakkın Hannân isminin birer cilvesidir diyebiliriz. Yani Cenâb-ı Hak, ayrılık hasretinden gönülleri inletir ki, ayrı kaldığı oranda kavuşma lezzeti daha fazla olsun. Bu ismin o kadar geniş tecellîsi vardır ki, sadece annelerin yavrularına olan hasret duygularına hitap etmiyor. Belki, gurbette olan insanların sıla hasreti, kuraktan çatlamış toprağın yağmur hasreti, aç olan midenin yemek hasreti, hararetten boynunu bükmüş bitki ve hayvanların su hasreti ve hattâ Peygamber âşığı olanların o "En Sevgili"ye kavuşma hasreti, Allah âşığı olanların da ru'yet-i cemâl iştiyakı gibi bütün hasret ve iştiyaklara hitap ediyor. Onun içindir ki, Hannân ismi daima Mennân ismiyle beraber söylenir.Bk. Mennân Zira Hannân isminin tecellîsiyle ayrılık ateşinden kavrulan gönüller, Mennân isminin tecellîsiyle kavuşma bayramını yaşarlar. Hannân kelimesinin sözlük mânası "hasretten inleme" şeklinde olduğu için noksanlığı ve âcizliği ifade eder. Cenâb-ı Hak hakkında bu sözlük manası kullanılamaz. Baştaki tarifte de geçtiği gibi Hannân ismi şöyle tarif edilir: "Rahmet ve merhametinin en hoş cilvelerini göstermek için mahlûkatını onlara müheyya edip hazırlayan Allah." (Bu tarz İlâhî isimler daha çok Cenâb-ı Hakkın şuûnatını bize gösterir.Bk şuûnat).