Tasavvur

1. Zihinde şekillendirme, fikren kurma, tasarım. 2. Doğru ya da yanlış hüküm içermeksizin bir şeyin zihinde canlandırılmasıdır. Tasavvur, ilmin dimağdaki mertebelerindendir, tasdik ve iz'ana göre bir derece serbesttir. Cüz-ü ihtiyariyeyi pek dinlemediği için—tahayyül gibi—teklif-i dinî altına çok giremez. Tasavvur geneldir (bir şeyin sadece zihindeki kavramı), nesnenin şu veya bu vasfını taşımaz. Buna misal olarak Risale-i Nur'da şöyle denilir: "Bir bahar mevsiminde, garibâne, mütefekkirâne seyahate gidiyordum. Bir tepeciğin eteğinden geçerken, parlak bir sarıçiçek nazarıma ilişti. Eskiden vatanımda ve sair memleketlerde gördüğüm o cins sarıçiçekleri derhatır ettirdi. Şöyle bir mana kalbe geldi ki: Bu çiçek kimin turrası ise kimin sikkesi ise ve kimin mührü ise ve kimin nakşı ise elbette bütün zemin yüzündeki o nevi çiçekler O'nun mühürleridir, sikkeleridir. "Şu mühür tahayyülünden sonra şöyle bir tasavvur geldi ki: Nasıl bir mühürle mühürlenmiş bir mektup, o mühür, o mektubun sahibini gösterir. Öyle de, şu çiçek bir mühr-ü Rahmânîdir. Şu envâ-ı nakışlarla ve mânidar nebâtat satırlarıyla yazılan şu tepecik dahi, bu çiçek, Sâniinin mektubudur. Hem şu tepecik dahi bir mühürdür. Şu sahrâ ve ova, bir mektub-u Rahmânî hey'âtını aldı." "Eskiden vatanımda ve sair memleketlerde gördüğüm o cins sarıçiçekleri derhatır ettirdi" cümlesi tahayyüle örnektir. Dış dünyada varolan gerçek bir çiçeğin belirgin nitelikleriyle zihinde canlandırılmasından ibarettir. Burada geçen mektup ise belirli bir mektup değil, mektup kavramıdır, tasavvura örnek verilmiş. Tasavvurda zihnî kurgulama vardır. İmam-ı Gazâlî ve bazı mantık âlimleri tasavvuru marifet olarak isimlendirir. Tahayyül ile tasavvur arasındaki fark için bk. tahayyül