Tefe’ül

Hayra yorma. Uğur sayma. Tefe'ül, birşeyi hayra yormaktır. Resulullah da (a.s.m.) tefe'ülde bulunmuştur. Meselâ, Hudeybiye seferinde, karşı tarafla görüşmelerin tıkandığı bir zamanda, karşı tarafın elçi olarak Süheyl ibn Amr'ı göndermesi üzerine, onun ismiyle tefe'ül ederek "İşiniz kolaylaştı" diye ashabına haber verir. (Süheyl kelimesi kolaycık manasındadır.) Bediüzzaman bazı tefe'üllerini şöyle anlatır: "Bundan otuz sene evvel (Birinci Dünya Savaşı sonrası) Eski Said'in gafil kafasına müthiş tokatlar indi. 'El-mevtü hakkun' (ölüm haktır) kaziyyesini düşündü, kendini bataklık çamurunda gördü. Meded istedi, bir yol aradı, bir hâlaskâr taharri etti. Gördü ki, yollar muhtelif, tereddüdde kaldı. Gavs-ı Azam olan Şeyh Geylani'nin (r.a.), Fütûhu'l-Gayb namındaki kitabıyla tefe'ül etti. Tefe'ülde şu çıktı: 'Sen Dâru'l-Hikmette iken, kalbini tedavi edecek bir doktor ara.' "Acibtir ki, o vakit ben Dâru'l-Hikmeti'l-İslâmiye azası idim. Güya, ehl-i İslâm'ın yaralarını tedaviye çalışan bir hekim idim. Halbuki en ziyade hasta ben idim. Hasta evvela kendine bakmalı, sonra hastalara bakabilir. "Sonra, İmam-ı Rabbanî'nin Mektubat kitabını gördüm. Elime aldım. Hâlis bir tefe'ül ederek açtım. Acaibtendir ki, bütün Mektubat'ında yalnız iki yerde 'Bediüzzaman' lafzı var. O iki mektub, bana birden açıldı. Pederimin ismi Mirza olduğundan, o mektubların başında 'Mirza Bediüzzaman'a mektup' diye yazılı olarak gördüm. 'Fesübhanallah, dedim, bu bana hitab ediyor.' İmam, o mektuplarında tavsiye ettiği gibi, çok mektuplarında musırrane şunu tavsiye ediyor: 'Tevhid-i kıble et!' Yani, birini üstad tut, arkasından git, başkasıyla meşgul olma! "Cenâb-ı Hakkın rahmetiyle kalbime geldi ki: Bu muhtelif turukların başı ve bu cetvellerin menbaı ve şu seyyarelerin güneşi Kur'ân-ı Hakîmdir. Hakikî tevhid-i kıble bunda olur. Öyle ise, en âlâ mürşid de ve en mukaddes üstad da odur."Mektubat, 28. Mektup, 3. Mesele, 3. Nokta, s. 494-96 Görüldüğü gibi Üstad Bediüzzaman; Abdulkadir-i Geylanî ve İmam-ı Rabbanî'nin kitablarıyla tefe'ülde bulunmuş, o kitapları rastgele açarak çıkan sayfaları hayra yormuştur.