Vesvese

1. Fısıltı şeklindeki gizli ses. 2. İnsanın kalbine, şeytanın (kelimesiz olarak) birtakım telkinlerde bulunması. 3. Şeytanın kalbe attığı şüpheler. Şeytan insanı saptırmak için onun kalbine birtakım kötü şeyler getirir; onu yanlış yola sevk etmek, şüpheye düşürmek ve iman dairesinden çıkarmak ister. Bunu başaramasa da kişinin peşini bırakmaz ve telkinleriyle onu sürekli meşgul eder. Akıl kelimelerle düşünür, ama kalbin bütün işleri kelimesizdir. İnsan bir çiçeği veya güzel bir kokuyu "kelimelerle" sevmez; bu işi kelimesiz yapar. Fakat bu sevgisini ifade etmek, başkalarına aktarmak istediğinde kelimelere iş düşer. İşte, kelimesiz seven ve korkan ve yine kelimesiz inanan o insan kalbine, şeytan musallat olmakta, onunla kelimesiz konuşmakta, ona fısıltı kabilinden birtakım telkinlerde bulunmaktadır. İşte şeytanın bu fısıltılarına vesvese denir. "İnsanlarda şeytan vazifesini gören cesetli ervâh-ı habise bilmüşahede bulunduğu gibi, cinnîden cesetsiz ervâh-ı habise dahi bulunduğu, o kat'iyettedir."Lem'alar, 13. Lem'a, 10. İşaret, s. 150 Karşısındakine birtakım yanlış fikirler aşılayan bir insan, konuşurken muhatabının gözüne bakar ve göz penceresinden ruha nüfuz etmeye, ona birşeyler telkin etmeye çalışır. Bu iki şahsın bedenlerini hayalen ortadan kaldırırsak ortaya iki ayrı ruh çıkacaktır. Bunlardan birisi diğerini aldatmak istemektedir. Şeytanın da yaptığı benzeri bir durumdur. Namaza yeni başlayan kimselerden, "Ne zaman namaza dursam, aklıma kötü şeyler geliyor, namazdan çıktığımda kesiliyor" yollu şikâyetler gelir. Bu vesveseye kapılanlar, aşağıdaki hakikat dersini dinlemeli ve ümitsizliğe düşmemelidirler: "O çirkin sözler, senin kalbinin sözleri değil. Çünki senin kalbin ondan müteessir ve müteessiftir."Sözler, 21. Söz, 2. Makam, 1. Vecih, s. 369 Buna göre, kişinin, kalbine gelen kötü sözlerden üzüntü duyması gösteriyor ki, o kötü sözler onun kalbine ait değildir. Namazı terk edip, mesela, kumarhaneye gittiğinde o kötü sözlerin kesildiğini görecektir. Demek ki, o sözlerin sahibi namaza düşman, kumara dost birisidir. Bu ise namaz kılan mü'minin kalbi olamaz, ancak şeytan olabilir.