Elhüccetüzzehra — Sayfa 121

kâbiliyetleri bulunsa idi; irâde-i İlahiye'nin kanunuyla herbirisinde ve yanında timsaliyle ve sıfatlarıyla tam bir Güneş bulunup, sâir yerlerde bulunması O'nun tasarrufatına hiç noksan vermeyerek kudret-i rabbâniyenin emriyle, te'siriyle, hükmüyle pek büyük zuhurata sebep olarak, ehadiyetteki fevkalâde kolaylık ve suhûleti gösterir.

Aynen öyle de; Sâni-i Zülcelâl, vâhidiyet itibariyle bütün eşyayı ihâta eden ilim ve irâdesi ve kudretiyle bakar ve hâzır ve nâzır olduğu gibi, ehadiyet cihetiyle ve tecellisiyle herşeyin, hususan zîhayatın yanında isimleri ve sıfatlarıyla bulunur ki; kolayca, bir anda sineği kartal sisteminde, bir insanı küçük bir kâinat sisteminde icad eder. Ve zîhayatı öyle mu'cizatlı bir şekilde yaratır ki; eğer bütün esbab toplansa, bir bülbülü, bir sineği yapamazlar. Ve bir bülbülü yaratan, bütün kuşları yaratan olabilir ve bir insanı halk eden, ancak kâinatı icad eden Zât'tır.

Dördüncü ve Beşinci Basamak:

Bu iki basamağın hakîkatını umuma ifade