Esasat-ı Nuriye — Sayfa 325

etmek değil, belki, zaman-ı istikbale ait şiddet-i ihatasını ve idare-i âlemdeki siyasetini anlamak idi. Buna karşı Bediüzzaman'ın verdiği cevap şu oldu:

Yani,"Avrupa bir İslâm devletine hâmiledir, günün birinde onu doğuracak. Osmanlılar da Avrupa ile hâmiledir; o da onu doğuracak."

Bu cevaba karşı Şeyh Bahît Hazretleri,

"Bu gençle münazara edilmez. Ben de aynı kanaatteyim. Fakat bu kadar veciz ve beliğâne bir tarzda ifade etmek, ancak Bediüzzaman'a hastır"(*) demiştir." (Tarihçe-i Hayat sh: 52-54)

Nitekim Bediüzzaman'ın dediği gibi, ihbaratın iki kutbu da tahakkuk etmiş; bir iki sene sonra Meşrutiyet devrinde şeâir-i İslâmiyeye muhalif çok âdât-ı ecnebiyeyi ahzetmek ve gittikçe Türkiye'de yerleştirmek; ve şimdi Avrupa'da Kur'ân'a ve İslâmiyete karşı gösterilen hüsn-ü alâka ve bilhassa bahtiyar Alman milletinde fevc fevc İslâmiyeti kabul etmek gibi hadiseler, o ihbarı tamamıyla tasdik etmişlerdir.

«Japon Başkumandanı bir heyetle birlikte İstanbul'a gelmiş. İslâm Dinini tedkik etmiş olan bu kumandan, zihnindeki bazı istifhamları gidermek amacıyla, İslâm Hilafetinin payitahtı olan İstanbul'un büyük ülemasından çeşitli sualler sormuştu. O sıra Bediüzzaman Said-i Kürdî Hazretlerinin sît ü şöhreti de âfâkı kapladığı günler idi. İstanbul üleması, altından kalkamadıkları çetin ve mu'dil sualleri gelip Bediüzzaman'a sorarlar. Ona sorulan bu suallerin ekserisi müteşabih olan bazı hadîs-i şeriflerin hakikatlerine dairdir. Bu hâdiseyi Bediüzzaman bilâhare Denizli ve Afyon Mahkeme Müdafaatında bir münasebetle şöyle anlatır:

Hürriyet'ten bir sene evvel İstanbul'a geldim. O zaman Japonya'nın başkumandanı,İslâm ülemasından dinî bazı sualler sormuştu. Onları İstanbul hocaları benden sordular. Hem çok şeyleri o münasebetle sual ettiler. Ezcümle, bir hadîste: "Âhirzamanda dehşetli bir