İman Hakikatleri — Sayfa 124

bizzat niyet ederek okuyorlar. O faideleri göremiyorlar ve göremeyecekler ve görmeye de hakları yoktur. Çünkü o faydalar, o evradların illeti olamaz ve ondan, onlar kasden ve bizzat istenilmeyecek. Çünkü onlar fazlî bir surette, o hâlis virde talebsiz terettüp eder. Onları niyet etse, ihlâsı bir derece bozulur. Belki ubûdiyetten çıkar ve kıymetten düşer. Yalnız bu kadar var ki; böyle hâsiyetli evradı okumak için zayıf insanlar bir müşevvik ve müreccihe muhtaçtırlar. O faydaları düşünüp, şevke gelip; evrâdı sırf rızâ-yı İlâhî için, âhiret için okusa zarar vermez. Hem de makbuldür. Bu hikmet anlaşılmadığından; çoklar, aktâbdan ve selef-i sâlihînden mervî olan faideleri görmediklerinden şüpheye düşer, hattâ inkâr da eder.

Üçüncü Mes'ele:

Yani, "Ne mutlu o adama ki, kendini bilip haddinden tecâvüz etmez." Nasıl bir zerre camdan, bir katre sudan, bir havuzdan, denizden, kamerden seyyarelere kadar güneşin cilveleri var. Herbirisi kâbiliyetine göre güneşin aksini, misalini tutuyor ve haddini biliyor. Bir katre su, kendi kâbiliyetine göre "Güneş'in bir aksi bende