Dokuzuncu Söz

Dokuzuncu Söz

Ey birader! Benden,namazın şu muayyen beş vakte hikmet-i tahsîsini soruyorsun.Pek çok hikmetlerinden yalnız birisine işaret ederiz.

Evet; herbir namazın vakti, mühim bir inkılâb başı olduğu gibi, azîm bir tasarruf-u İlâhî'nin âyinesi ve o tasarruf içinde ihsânât-ı külliye-i İlâhiye'nin birer ma'kesi olduğundan, Kadîr-i Zülcelâl'e o vakitlerde daha ziyade tesbih ve ta'zim ve hadsiz nîmetlerinin iki vakit ortasında toplanmış yekûnuna karşı şükür ve hamd demek olan namaza emredilmiştir. Şu ince ve derin mânâyı bir parça fehmetmek için "Beş Nükte"yi nefsimle beraber dinlemek lâzım...

BİRİNCİ NÜKTE:Namazın mânâsı, Cenâb-ı Hakk'ı tesbih ve ta'zim ve şükürdür. Yâni, celâline karşı kavlen ve fiilen "Sübhânallah" deyip takdîs etmek... Hem, kemâline karşı, lâfzen ve amelen "Allahu Ekber" deyip ta'zim etmek... Hem, cemâline karşı, kalben ve lisânen ve bedenen "Elhamdülillâh" deyip şükretmektir.

Demek; tesbih ve tekbir ve hamd, namazın çekirdekleri hükmündedirler. Ondandır ki; namazın harekât ve ezkârında bu üç şey, her tarafında bulunuyorlar. Hem ondandır ki; namazdan sonra, namazın mânâsını te'kid ve takviye için, şu kelimât-ı mübâreke, otuzüç defa tekrar edilir. Namazın mânâsı, şu mücmel hülâsalarla te'kid edilir.

İKİNCİ NÜKTE:İbâdetin mânâsı şudur ki: Dergâh-ı İlâhî'de abd, kendi kusurunu ve acz ve fakrını görüp, kemâl-i Rubûbiyet'in ve Kudret-i Samedâniye'nin ve Rahmet-i İlâhiye'nin önünde hayret ve muhabbetle secde etmektir. Yâni, Rubûbiyet'in saltanatı, nasılki ubûdiyeti ve itaati ister; Rubûbiyet'in kudsiyeti, paklığı dahi ister ki; abd, kendi kusurunu görüp istiğfar ile ve Rabbini bütün nekâisten pak ve müberrâ ve ehl-i dalâletin efkâr-ı bâtılasından münezzeh ve muallâ; ve kâinatın