Kütübü Sitte - 3.Cilt kitabının 235. sayfası — Nisa Suresi bölümü. Yukarıdaki okuyucu bu sayfadan açılır; metin aşağıda basılı nüsha görünümüyle.

6. Hadis-i Şerif

وعن ابن عباس رَضِىَ اللّهُ عَنْهما في قوله تعالى: ]وَإذَا حَضَرَ الْقِسْمَةَ أولُوا الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينُ فارْزُقُوهُمْ مِنْهُ؛ قَالَ هِىَ مُحْكَمَةٌ وَلَيْسَتْ بِمَنْسُوخَةٍ فإنَّ نَاساً يزعُمُونَ أنَّهَا نُسِخَتْ؛ وَلَا وَاللّهِ مَا نُسِخَتْ، وَلَكِنَّها مِمَّا تَهَاوَنَ بِهَا النَّاسُ هُمَا وَالِيَانِ: وَالٍ يَرِثُ، وَذلِكَ الَّذِى يُرزَقُ؛ وَوَالٍ لَا يَرِثُ، وَذَلِكَ الَّذِى يقُولُ بِالْمَعْرُوفِ، وَيَقُولُ لَا أمْلِكُ لكَ أنْ أعْطِيَكَ[. أخرجه البخارى .

6. (540)-İbnu Abbâs (radıyallahu anhümâ), "Taksimde yakınlar yetimler ve düşkünler bulunursa, ondan onlara da verin, güzel sözler söyeyin"(Nisa: 4/8) âyeti hakkında şu açıklamayı yaptı: "Bu âyet muhkemdir ve mensuh da değildir. Bazıları bunun mensuh olduğunu zanneder. Hayır, Allah'a kasem olsun mensuh değildir. Ancak, bu âyet, halkın hükmüyle amel etmemek suretiyle kadrini idrak edemediği ayetlerdendir. Terekede tasarrufta bulunan ve tereke ile ilgili işleri üzerine alan veli iki kısımdır:

1-Mala vâris olan mutasarrıf veli, (mesela asabe gibi). İşte bu veli (taksim sırasında hazır bulunan yakınlara, yetimlere ve düşkünlere onların gönüllerini hoş edecek birşeyler) verir.

2-Mala vâris olmayan velî (yetimin velisi gibi ki taksimde hayır bulunanlara maldan bağışta bulunmak gibi tasarrufta bulunamaz. Onlara bazı) tatlı sözü bu veli söyler. Mesela şöyle der: Benim, sizlere birşeyler verme yetkim yok."{647}

AÇIKLAMA:

Yetimle ilgili pekçok mesele 179-180'inci hadislerin izahı sırasında kaydedilmişdi. Oraya bakılabilir.{648}

7. Hadis-i Şerif

وعن جابر رَضِىَ اللّهُ عَنْهُ قال: ]مَرِضْتُ فأتَانِى رَسُولُ اللّهِ ﷺ يَعُودُنِى وَأبُو بَكْرٍ رَضِىَ اللّهُ عَنْهُ وَهُمَا مَاشِيَانِ فَوَجَدَانِى قَدْ أغْمِىَ عَلَيَّ فَتَوَضَّأَ النَّبِيُّ ﷺ ثُمَّ صَبَّ وَضُوءَهُ عَلَيَّ فَأفَقْتُ؛ فإذَا النَّبِيُّ ﷺ فَقُلْتُ: يَارسُولَ اللّهَ كيْفَ أصْنَعُ في مالى؟ فَلَمْ يَرُدَّ عَلَيَّ شَيْئاً حَتَّى نزلتْ آيةُ الْمِيراثِ. يَسْتَفْتُونَكَ قُل اللّهُ يُفْتِيكُمْ في الكَلَالَةِ الآية[. أخرجه الخمسة إِلَا النسائى.وفي رواية فنزلت آيةُ الفَرَائِضِ؛ وفي أخرى فنزلت: يُوصِيكُم اللّهُ في أوْلَادِكُمْ.وفي رواية الترمذى: وَكَانَ لِى سَبْعُ أخَوَاتٍ؛ وَعندَ أبى داود: قُلِ اللّهُ يُفْتيكُمْ في الْكَلَالَةِ؛ مَنْ كَانَ لَيْسَ لَهُ وَلدٌ وَلَهُ أخَوَاتٌ .

7. (541)-Hz. Câbir (radıyallahu anh) anlatıyor: "Hastalanmıştım. Geçmiş olsun demek üzere, Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm) ve Hz. Ebu Bekir (radıyallahu anh) yaya olarak bana uğradılar. Bize geldikleri sırada baygınmışım. Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm) abdest aldılar ve abdest suyundan üzerime serptiler. Bunun üzerine ayıldım. Karşımda Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm)'ı görmez miyim! Hemen sordum:

"Ya Resûlallah (görüyorsunuz ölmek üzereyim) malımı ne yapayım?"

Bana cevap vermede acele etmedi. Derken miras âyeti geldi.

∫"(Ey Muhammed!) Senden fetva isterler, de ki: "Allah size ikinci dereceden mirascılar hakkında fetva

Kütübü Sitte - 3.Cilt — Sayfa 235

Kütübü Sitte - 3.Cilt uygulamada, çevrimdışı