Miftah-ul İman — Sayfa 91

Rubûbiyet'ine ve zerrelerden yıldızlara kadar cüz'î ve küllî herşey O'nun kabza-i tasarrufunda ve kudret ve irâdesiyle olduğuna kat'î îman etmek ve mülkünde hiçbir şeriki olmadığına ve "Lâ ilahe illallah" kelime-i kudsiyesinin hakîkatlarına îman etmek, kalben tasdik etmekle olur. Yoksa bir "Allah var." deyip, bütün mülkünü esbaba ve tabiata taksim etmek ve onlara isnat etmek, hâşâ, hadsiz şerikler hükmünde esbabı mercî tanımak ve herşeyin yanında hazır irâde ve ilmini bilmemek ve şiddetli emirlerini tanımamak ve sıfatlarını, gönderdiği elçilerini ve peygamberlerini bilmemek, elbette bu cihetle Allah'a îman hakikatı onda yoktur. Belki küfr-ü mutlaktaki manevî Cehennem'in dünyevî tazibinden kendini bir derece teselliye almak için o sözleri söyler.

Evet inkâr etmemek başkadır îman etmek bütün bütün başkadır.

Evet kâinatta hiçbir zîşuur, kâinatın bütün eczası kadar şahitleri bulunan Hâlık-ı Zülcelâl'i inkâr edemez. Etse, bütün kâinât onu tekzib edeceği için susar, lâkayd kalır. Fakat ona îman etmek, Kur'ân-ı Azîmüşşân'ın ders verdiği gibi, o Hâlık'ı sıfatları ile, isimleri ile umum kâinatın şehâdetine istinaden kalben