Otuzüç Pencere — Sayfa 23

Öyle de; çok muhtelif esbabın birtek şeyin icadında ittifakları, yüz derece müşkülâtlı olur. Ve pek çok eşyanın icadı, birtek zâta verilse; yüz derece kolay olur. İşte mâhiyet-i insaniyedeki merak ve taleb-i hakikat cihetinden gelen nihâyetsiz ıztıraptan kurtaracak yalnız tevhid-i Hâlık ve mârifet-i İlâhiye'dir. Mâdem küfürde ve şirkte nihâyetsiz müşkülât ve ıztırâbat var. Elbette o yol muhâldir, hakîkatı yoktur. Mâdem tevhidde, mevcûdâtın yaratılışındaki suhûlete ve kesrete ve hüsn-ü san'ata muvafık olarak nihâyetsiz suhûlet ve kolaylık var. Elbette o yol vâcibdir, hakikattır.

İşte ey bedbaht ehl-i dalâlet! Bak, dalâlet yolu ne kadar karanlıklı ve elemli! Ne zorun var ki, oradan gidiyorsun? Hem bak, îmân ve tevhid yolu ne kadar kolay ve safâlı. Oraya gir, kurtul...

Onikinci Pencere

sırrınca, umum eşyada hususan zîhayat masnûlarda hikmetli bir kalıptan çıkmış gibi herşeye bir miktar-ı muntazam ve bir sûret, hikmetle