Otuzüç Pencere — Sayfa 72

birtek vaziyet veriliyor. O vaziyet ile mühim vazifeler gördürülüyor ve hâkezâ... Gittikçe daha ziyâde kat'î bir Hakîm-i Müdebbir'in vücûb-u vücudunu gösteriyor. Bir Âmir-i Alîm'in emriyle sevk edildiğini bildiriyor. Cisim içinde cisim, birbiri içinde cüz' olup giden bütün bu terkiplerde; nasıl bir nefer, takımında, bölüğünde, taburunda, alayında, fırkasında, ordusunda mütedâhil o hey'etlerden herbirisine mahsus birer vazifesi, hikmetli birer nisbeti, intizamlı birer hizmeti bulunuyor. Hem nasılki; senin gözbebeğinden bir hüceyre, gözünde bir nisbeti ve bir vazifesi var. Senin başın hey'et-i umumiyesi nisbetine dahi, hikmetli bir vazifesi ve hizmeti vardır. Zerre miktar şaşırsa, sıhhât ve idare-i beden bozulur. Kan damarlarına, his ve hareket âsâblarına, hatta bedenin hey'et-i umumiyesinde birer mahsus vazifesi, hikmetli birer vaziyeti vardır. Binlerle imkânât içinde, bir Sâni-i Hakîm'in hikmetiyle o muayyen vaziyet verilmiştir. Öyle de; bu kâinattaki mevcûdat, herbiri kendi zâtı ile, sıfâtı ile çok imkânât yolları içinde has bir vücudu ve hikmetli bir sûreti ve faideli sıfatları, nasıl bir Vâcibü'l-Vücud'a şehâdet ederler. Öyle de; mürekkebâta girdikleri vakit, herbir mürekkebde daha başka bir lisanla yine Sâni'ini ilân eder. Git gide, tâ en büyük mürekkebe