ايكنجى نقطه‌نڭ ايكنجى مبحثى

ايكنجى نقطه‌نڭ ايكنجى مبحثى

أهلِ ضلالتڭ وكيلى، طوتونه‌جق و ضلالتنى اوڭا بنا ايده‌جك هيچ بر شى بولاماديغى و ملزم قالديغى زمان ويله دييور كه:

"بن، سعادتِ دنيايى و لذّتِ حياتى و ترقّياتِ مدنيتى و كمالِ صنعتى· كندمجه، آخرتى دوشونمه‌مكده و اللّٰهى طانيمه‌مقده و حبِّ دنياده و حرّيتده و كندينه گوونمكده گورديگم ايچون، إنسانڭ أكثريسنى بو يوله شيطانڭ همّتيله سَوق ايتدم و ايدييورم."

الجواب:

بز دخى قرآن نامنه دييورز كه: أى بيچاره إنسان! عقلڭى باشڭه آل! أهلِ ضلالتڭ وكيلنى ديڭله‌مه! أگر اونى ديڭلرسه‌ڭ خسارتڭ او قدر بيوك اولور كه، تصوّرندن روح، عقل و قلب ئورپرير. سنڭ اوڭنده ايكى يول وار:

بريسى:

أهلِ ضلالتڭ وكيلنڭ گوسترديگى شقاوتلى يولدر.

ديگرى:

قرآنِ حكيمڭ تعريف ايتديگى سعادتلى يولدر. ايشته او ايكى يولڭ پك چوق موازنه‌لرينى، چوق سوزلرده، خصوصًا كوچك سوزلرده گوردڭ و آڭلادڭ. شيمدى مقام مناسبتيله بيڭده بر موازنه‌لرينى ينه گور، آڭلا. شويله كه:

شرك و ضلالتڭ و فسق و سفاهتڭ يولى، إنسانى نهايت درجه‌ده سقوط ايتديرييور. حدسز ألملر ايچنده نهايتسز آغير بر يوكى ضعيف و عاجز بلنه يوكلتير. چونكه إنسان، جنابِ حقّى طانيمازسه و اوڭا توكّل ايتمزسه، او وقت إنسان، غايت درجه‌ده عاجز و ضعيف، نهايت درجه‌ده محتاج، فقير، حدسز مصيبتلره معروض، ألملى، كدرلى بر فانى حيوان حكمنده اولوب، بتون سَوْديگى و علاقه پيدا ايتديگى بتون أشيادن متماديًا فراق ألمنى چكه چكه، نهايتده، باقى قالان بتون أحبابنى بر فراقِ أليم ايچنده بيراقوب، قبرڭ ظلماتنه يالڭز اولارق گيدر. هم مدّتِ حياتنده غايت جزئى بر إختيار و كوچك بر إقتدار و قيصه‌جق بر حيات و آز بر عمر و سونوك بر فكر ايله نهايتسز ألملر ايله و أمللر ايله فائده‌سز چارپيشير و حدسز آرزولرڭ و مقاصدڭ تحصيلنه، ثمره‌سز بوش بوشنه چاليشير. هم كندى وجودينى يوكلنه‌مديگى حالده، قوجه دنيا يوكنى بيچاره بلنه و قفاسنه يوكله‌نير. داها جهنّمه گيتمه‌دن جهنّم عذابنى چكر.

أوت شو أليم ألمى و دهشتلى معنوى عذابى حسّ ايتمه‌مك ايچون، أهلِ ضلالت إبطالِ حسّ نوعندن غفلت سرخوشلغيله موقّةً حسّ ايتمز. فقط حسّ ايده‌جگى زمان يعنى قبره ياقين اولديغى وقت بردن حسّ ايدر. چونكه جنابِ حقّه حقيقى عبد اولمازسه، كندى كندينه مالك ظن ايده‌جك. حالبوكه او جزئى إختيار، او كوچك إقتدارى ايله شو فورطنه‌لى دنياده وجودينى إداره ايده‌مييور. حياتنه مضر ميقروبدن طوت، تا زلزله‌يه قدر بيڭلر طائفه دشمنلرى، حياتنه قارشى تهاجم وضعيتنده گورور. أليم بر قورقو دهشتى ايچنده هر وقت كندينه مدهش گورونن قبر قپوسنه باقييور. هم بو وضعيتده ايكن إنسانيت إعتباريله نوعِ إنسانى ايله و دنيا ايله علاقه‌دار اولديغى حالده، دنيايى و إنسانى حكيم، عليم، قدير، رحيم، كريم بر ذاتڭ تصرّفنده تصوّر ايتمديگى و اونلرى تصادف و طبيعته حواله ايتديگى ايچون، دنيانڭ أهوالى و إنسانڭ أحوالى اونى دائما إزعاج ايدر. كندى ألميله برابر إنسانلرڭ ألمنى ده چكر. دنيانڭ زلزله‌سى، طاعونى، طوفانى، قحط و غلاسى، فنا و زوالى، اوڭا غايت مُزعج و قراڭلقلى برر مصيبت صورتنده اونى تعذيب ايدر.

هم شو حالده‌كى إنسان، مرحمت و شفقته لايق دگلدر. چونكه كندى كندينه بو دهشتلى وضعيتى ويرييور. سكزنجى سوزده قويويه گيرمش ايكى قارداشڭ موازنهِٔ حالنده دينلديگى گبى· ناصل بر آدم، گوزل بر باغچه‌ده، گوزل بر ضيافتده، گوزل أحبابلر ايچنده، نزاهتلى، طاتلى، ناموسلى، خوش، مشروع بر لذّت و أگلنجه‌يه قناعت ايتمه‌يوب، غيرِ مشروع و ملوّث بر لذّت ايچون چركين و نجس بر شرابى ايچسه، سرخوش اولوب كندينى قيش اورته‌سنده، پيس بر يرده و حتّى جاناوارلر ايچنده تخيّل ايتسه، تيتره‌يوب باغيروب چاغيرسه ناصل مرحمته لايق دگل. چونكه أهلِ ناموس و مبارك آرقداشلرينى جاناوار تصوّر ايدر، اونلره قارشى حقارت ايدر. هم ضيافتده‌كى لذيذ طعاملرى و تميز قابلرى ملوّث، پيس طاشلر تصوّر ايدر، قيرمغه باشلار. هم مجلسده محترم كتابلرى و معنيدار مكتوبلرى معناسز و عادى نقشلر تصوّر ايدر، ييرته‌رق آياق آلتنه آتار و هكذا... بويله بر شخص، ناصل مرحمته مستحق دگل، بلكه طوقاده مستحقدر.