Sünnet-i Seniyye Ris. — Sayfa 88

tahakkuk eden hadsiz ihsânâtı vardır. Elbette zîşuurların en câmii ve en muhtacı ve en mütefekkiri ve en müştâkı olan beşerden, hadsiz bir muhabbeti iktiza ediyor.

Evet herbir insan, o Hàlık-ı Zülcelâl'e karşı hadsiz bir muhabbete müstaid olduğu gibi, o Hàlık dahî herkesten ziyâde cemâl ve kemâl ve ihsânına karşı hadsiz bir mahbubiyete müstehaktır. Hattâ insan-ı mü'minde hayatına ve bekasına ve vücuduna ve dünyasına ve nefsine ve mevcûdâta karşı türlü türlü muhabbetleri ve şedit alâkaları, o istidad-ı muhabbet-i İlâhiye'nin tereşşuhatıdır. Hattâ insanın mütenevvi hissiyât-ı şedidesi, o istidâd-ı muhabbetin istihaleleridir ve başka şekillere girmiş reşhalarıdır.

Malûmdur ki, insan kendi saâdetiyle mütelezziz olduğu gibi, alâkadar olduğu zâtların saâdetleriyle dahî mütelezziz oluyor. Ve kendini belâdan kurtaranı sevdiği gibi, sevdiklerini de kurtaranı öyle sever.

İşte bu hâlet-i ruhiyeye binaen; insan, eğer her insana ait enva-ı ihsânât-ı İlâhiyeden yalnız bunu düşünse ki: Benim Hàlıkım beni zulümât-ı ebediye olan ademden kurtarıp bu dünyada bir güzel dünyayı bana verdiği gibi, ecelim geldiği zaman beni i'dam-ı ebedî olan