Bu parça çok kıymetlidir

Bu Parça Çok Kıymetlidir

Birinci Nükte:Cenâb-ı Hak, kemâl-i kereminden ve merhametinden ve adâletinden, iyilik içinde muâccel bir mükâfât ve fenalıklar içinde muâccel bir mücazât dercetmiştir.Hasenâtın içinde âhiretin sevabını andıracak manevî lezzetler; seyyiâtın içinde, âhiretin azabını ihsas edecek manevî cezalar dercetmiş.

Meselâ:Mü'minler mabeyninde muhabbet, ehl-i îman için güzel bir hasenedir. O hasene içinde, âhiretin maddî sevabını andıracak manevî bir lezzet, bir zevk, bir inşirâh-ı kalb dercedilmiştir. Herkes kalbine müracaât etse bu zevki hisseder.

Meselâ:Mü'minler mabeyninde husûmet ve adâvet bir seyyiedir. O seyyie içinde, kalb ve ruhu sıkıntılarla boğacak bir azâb-ı vicdanîyi, âlîcenab ruhlara hissettirir. Ben kendim, belki yüz defadan fazla tecrübe etmişim ki; bir mü'min kardeşe adâvetim vaktinde, o adâvetten öyle bir azap çekiyordum; şüphe bırakmıyordu ki, bu seyyieme muaccel bir cezadır, çektiriliyor.

Meselâ:Hürmete lâyık zâtlara hürmet ve merhamete lâyık olanlara merhamet ve hizmet bir hasenedir, bir iyiliktir. Bu iyilikte sevâb-ı uhrevîyi ihsas eder derecede öyle bir zevk ve lezzet vardır ki; hayatını feda etmek derecesine o hürmeti, o merhameti ileri götürür. Vâlidenin çocuğa merhametindeki şefkât vasıtasıyla kazandığı zevk ve mükâfât için, hayatını o merhamet yolunda feda eder dereceye gider. Yavrusunu kurtarmak için arslana saldıran bir tavuk, hayvânât milletinde bu hakikate bir misâldir.Demek, merhamet ve hürmette muâccel bir mükâfât var. Âlîhimmet ve âlîcenab insanlar onları hisseder ki, kahramânane bir vaziyet alıyorlar.

Hem meselâ:Hırs ve israfta öyle bir ceza var ki; şekvâlı, meraklı, manevî ve kalbî bir ceza insanı sersem eder. Ve haset ve kıskançlıkta öyle bir muâccel ceza var ki; o haset, haset edeni yakar.Hem tevekkül ve kanâatta öyle bir mükâfât var ki; o lezzetli muâccel sevap, fakr ve hacetin belâsını ve elemini izâle eder.

Hem meselâ:Gurur ve kibirde öyle bir ağır yük var ki, mağrur adam herkesten hürmet ister ve istemek sebebiyle istiskal gördüğünden, dâimî azap çeker.Evet hürmet verilir, istenilmez.