Haşir Risalesi — Sayfa 65

Yedinci Esas:Hem anlarsın ki, güz mevsiminde yaz, bahar âleminin güzel mahlûkatının tahribatı, îdam değil. Belki vazifelerinin tamamıyla terhisâtıdır.

(Hâşiye): Evet, rahmetin erzak hazinelerinden olan bir şecerenin uçlarında ve dallarının başlarındaki meyveler, çiçekler, yapraklar ihtiyar olup, vazifelerinin hitâma ermesiyle gitmelidirler. Tâ, arkalarından akıp gelenlere kapı kapanmasın. Yoksa, rahmetin vüs'atına ve sâir ihvanlarının hizmetine sed çekilir. Hem kendileri, gençlik zevâliyle hem zelîl, hem perişan olurlar. İşte bahar dahi, mahşer-nümâ bir meyvedar ağaçtır. Her asırdaki insan âlemi, ibret-nümâ bir şeceredir. Arz dahi, mahşer-i acâib bir şecere-i kudrettir. Hatta dünya dahi, meyveleri âhiret pazarına gönderilen bir şecere-i hayret-nümâdır.

Hem, yeni baharda gelecek mahlûkata yer boşaltmak için tefrîgattır ve yeni vazifedarlar gelip konacak ve vazifedar mevcûdatın gelmesine yer hazırlamaktır ve ihzârattır.

Hem zîşuura vazifesini unutturan gafletten ve şükrünü unutturan sarhoşluktan îkazât-ı Sübhâniye'dir.

Sekizinci Esas:Hem anlarsın ki, şu fâni âlemin sermedî Sâni'i için başka ve bâki bir âlemi var ki, ibâdını oraya sevk ve ona teşvik eder.

Dokuzuncu Esas:Hem anlarsın ki,öyle bir Rahman, öyle bir âlemde, öyle has ibâdına, öyle ikramlar edecek.. ne göz görmüş, ne kulak