Hizmet Düsturları — Sayfa 285

-Fısk çamuruyla mülevves olan medeniyet, insanları da o çamurla telvis ediyor.

Ezcümle:Riyâyı şan ve şeref ile iltibas etmiş. İnsanları da o pis ahlâka sevk ediyor. Hakikaten insanlar o riyâya öyle alışmışlar ki, şahıslara yaptıkları gibi, milletlere, hattâ unsurlara bile yapıyorlar.Gazeteleri o riyâya dellâl, tarihleri de alkışçı yapmışlardır.Bu yüzden şahsî hayatlar "hamiyet-i cahiliye" ünvanı altında unsurî hayatlara fedâ edilmektedir. Ms. 188

Ey örf-ü nâsta şan u şeref namıyla müsemma olan şöh reti isteyen adam!

Gel bu mes'eleyi benden öğren. Zira ben, kat'iyyen gördüm ki, şöh ret ayn-ı riyadır ve kalbin ölümü demektir. Öyle ise aman ona talib olma ki, insanlara abd ve köle olmayasın.

Eğer sana verilmişse yani içine düşmüş isen * اِنَّا لِلّهِ وَاِنَّا اِلَيْهِ رَاجِعُونَ * söyle. Bms. 181

-Cahiliyet devrinin menhus bir yadigârı olan unsuriyetperverlik taassubunun izahı ve iç yüzü şöyledir ki: Birbirine tesanüd ile katılaşan bir gaflet ve birbiriyle yardımlaşarak cevablaşan bir riya ve bir zulümden ibarettir.

Evet bu gaflet,riya ve zulmün belasıdır ki unsuriyet ve milliyeti ırkçılara mabud haline getirmiştir. El'iyazübillah. Bms. 248

-Şu fâsık medeniyet, öyle müdhiş bir riya meydana getirmiştir ki, medeniyetçilerin o riyadan kurtulmaları çok müşkilleşmiştir. Çünki medeniyet riyaya şan ü şeref ismini takmıştır.

Evet medeniyetin bu riyası, adamı şahıslara dalkavukluk yapıp müraîlik ettirdiği gibi, milletler ve unsurlara riyakâr ve tasniatçı kılmıştır.Gazeteleri de, o riya ve müraîliğe dellâllar haline sokmuş, tarihi ise ona teşrifatçı ve alkışçı yapmıştır.

Hem gaddar ve zalim hamiyet-i cahiliyenin desisesiyle mütemerrid olan unsuriyet-perverliğin hayatı içinde, şahsın mevtini ona unutturmuştur. Bms. 412

Riya Sayılmayan Hususlar Ve Riyakârlık Sebebler>i

-Bu yakında hem Isparta'da, hem bu havalide Risale-i Nur'un İhlâs Lem'aları intişara başladığı münasebetiyle ve bir iki küçük hadise cihetiyle şiddetli bir ihtar kalbe geldi.

Riyaya dair Üç Nokta yazılacak.

Birincisi: Farz ve vaciblerde ve şeâir-i İslâmiyede ve sünnet-i seniyenin ittibâında ve haramların terkinde riya giremez. İzharı, riya olamaz –meğer, gayet za'f-ı imanla beraber, fıtraten riyakâr ola.Belki, şeâir-i İslâmiyeye temas eden ibadetlerin izharları, ihfâsından çok derece daha sevablı olduğunu, Hüccetü'l-İslâm İmam-ı Gazâlî (ra) gibi zatlar beyan ediyorlar. Sâir nevafilin ihfası çok sevablı olduğu halde, şeaire temas eden, hususan böyle bi d'alar zamanında ittibâ-ı sünnetin şerafetini gösteren ve böyle büyük kebâir içinde, haram ların terkindeki takvâyı izhar etmek, değil riya, belki ihfâsından pek çok derece daha sevablı ve hâlistir.

İkinci nokta:Riyaya insanları sevk eden esbabın,

Birincisi:Za'f-ı imandır. Allah'ı düşünmeyen, esbaba perestiş eder, halklara hodfuruşlukla riyakârâne vaziyet alır.Risale-i Nur şakirdleri, Risale-i Nur'dan aldıkları kuvvetli iman-ı tahkikî dersiyle esbaba ve nâsa ubudiyet noktasında bir kıymet, bir ehemmiyet vermiyor ki, ubudiyetlerinde onlara gösterişle riya etsinler.

İkinci sebeb: Hırs ve tamah, za'f-u fakr noktasında teveccüh-ü nâsı celbine medar riyâkârâne vaziyet almaya sevk ediyor.Risale-i Nur'un şakirdleri, iktisad ve kanaat ve tevekkül ve kısmetine rıza gibi, Risale-i Nur'un dersinden aldıkları izzet-i imaniye, inşaallah onları riyadan ve dünya menfaatleri için hodfuruşluk tan men eder.

Üçüncü sebeb: Hırs-ı şöhret, hubb-u câh, makam sahibi olmak, emsaline tefevvuk etmek gibi hisler ve