Hutbe-i Şamiye kitabının 139. sayfası — Hutbe-i Şamiye'nin İkinci Zeyli'nin İkinci Kısmı bölümü. Yukarıdaki okuyucu bu sayfadan açılır; metin aşağıda basılı nüsha görünümüyle.

Şu sure, bütün enva'-ı şirki reddeder. Ve yedi merâtib-i tevhidi tazammun eden altı cümlesi mütenâticedir. Herbiri ötekinin hem neticesi, hem bürhanıdır.

Muvahhid-i ekber ve tevhidin bürhân-ı muazzamı olan kâinat, değil yalnız erkân ve âzâsı belki bütün hüceyratı, belki bütün zerrâtı birer lisan-ı zâkir-i tevhid olarak bu büyük bürhanın sadâ-yı bülendine iştirak ederek hep birden

لاَ اِلٰهَ اِلاَّ اللّٰهُ

diye mevlevî-vârî zikrediyorlar.

Tevhidin bürhân-ı nâtıkı olan Kur'ân'ın sinesine kulağını yapıştırırsan işiteceksin ki, kalbinde derinden derine gayet ulvî, nihâyet derecede ciddî, gayet samimî, nihâyet derecede munis ve muknî ve bürhan ile mücehhez bir sadâ-yı semâvî işiteceksin ki,

اَللّٰهُ لاَ اِلٰهَ اِلاَّ هُوَ

zikrini tekrar ediyor.

Evet şu bürhân-ı münevverin altı ciheti de şeffaftır. Üstünde sikke-i i'caz, içinde nur-u hidâyet, altında mantık ve delil, sağında aklı istintak, solunda vicdanı istişhad, önünde hayır, hedefinde saadet-i

Hutbe-i Şamiye — Sayfa 139

Hutbe-i Şamiye uygulamada, çevrimdışı