Hutbe-i Şamiye — Sayfa 51

kebîrindeki dörtyüz milyon ehl-i îman olan ihvanımız! Necat yalnız sıdkla, doğrulukla olur. "Urvetü'l-vüska" sıdktır. Yâni, en muhkem ve onunla bağlanacak zincir, doğruluktur.

Amma maslahat için kizb ise, zaman onu neshetmiş. Maslahat ve zaruret için bâzı âlim "muvakkat" fetvası vermişler. Bu zamanda o fetva verilmez. Çünkü, o kadar su-i istîmal edilmiş ki, yüz zararı içinde bir menfaatı olabilir. Onun için hüküm maslahata bina edilmez.

Meselâ: Seferde namazı kasretmenin sebebi, meşakkattır. Fakat illet olamaz. Çünkü, muayyen bir haddi yok. Su-i istîmale düşebilir. Belki illet, yalnız sefer olabilir. Aynen öyle de, maslahat dahi yalan söylemeğe illet olamaz. Çünkü muayyen bir haddi yok, su-i istîmale müsait bir bataklıktır. Hükm-ü fetva ona bina edilmez.

Öyle ise

Yâni: Yol ikidir, üç değildir. Ya doğru, ya yalan, ya sükut değildir.

İşte şimdi beşerin ortadaki dehşetli