Muhâkemât Dersleri — Sayfa 550

42. Ders:

Saadet asrı ve Hazreti Peygamber

Üçüncü Meslek

Yani zaman-ı halin, yani asr-ı saadetin sayfasında dört nükte, bir noktayı nazar-ı dikkate almak gerektir:

Birincisi: Küçük bir âdet, küçük bir kavimde veya zayıf bir haslet kalîl bir tâifede, büyük bir hâkimin, büyük bir himmetle kolaylıkla kaldıramadığını nazara alırsan; acaba gayet çok, tamamen müstemirre, nihayet derecede me'lûf ve çok da mütenevvia, tamamen râsiha olan âdât ve ahlâk, nihayet kesir ve me'lûfâtına gayet mutaassıp ve şedidü'ş-şekîme olan bir kavmin âmâk-ı ervahından az fedakârlıkla, kısa bir zamanda kal' ve ref' ettiğini ve o âdât-ı seyyienin yerine başka âdât ve ahlâk fidanlarını gars etmesi ve def'aten nihayet derecede tekemmül ettiklerini nazara alırsan ve dikkat edersen harikulâde olduğunu tasdik etmezsen seni sofestâî defterinde yazacağım.

Asr-ı saadet inkılabı

Bediüzzaman bu kısımda Hazreti Peygamberin yaşadığı zamanın yani asr-ı saadetin sayfasında dört nükte ve bir noktayı nazar-ı dikkate vermektedir:

Birincisi:Sigara gibi küçük bir âdeti küçük bir kavimde veya zayıf bir hasleti az bir taifede büyük bir hâkim büyük bir himmetle kolaylıkla kaldıramaz. Hâlbuki Hazreti Peygamber

- gayet çok,

- tamamen devam edip giden,

- nihayet derecede alışılmış

- hem de çeşit çeşit,

- tamamen kök salmış olan âdetleri ve ahlâkı,

- nihayet çok

- ve alışkanlıklarına gayet bağlı

- ve sert tabiatlı olan bir kavmin ruhlarının derinliklerinden

- az bir çalışmayla,

- kısa bir zamanda söküp kaldırmıştır.

- Ayrıca o kötü âdetlerin yerine başka âdetler ve ahlâk fidanlarını dikmiştir.