Muhâkemât Dersleri — Sayfa 583

Neam, hayalin ne haddi vardır ki, nurefşan olan nazarına karşı kendini hakikat gösterebilsin. Evet, mesleği nefs-i hak ve mezhebi ayn-ı sıdktır. Hak ise, tedlis ve tağlit etmekten müstağnîdir.

Peygamber yanılmaz ve yanıltmaz

Görüldüğü gibi şu üç itiraz noktası, bütün asırlarda bütün insanların irşatları için indirilen Kur'ân'ın i'cazına en zâhir bir delildir.

Arabi ibarede şöyle denilmektedir:

"Kur'ân-ı mu'cizi (insanları i'câzıyla acze düşüren Kur'ân'ı) öğreten Allaha yemin ederim ki, insanları cennetle müjdeleyip azap ile uyaran Hazreti Peygamberin nazarı ve O'nun her şeyi mihenge vurup değerlendiren basîreti, hakikatin kendisine hayal şeklinde görülmesinden, bunları birbirine karıştırmaktan son derece dakik, büyük, açık ve nafizdir. Ve O'nun hak olan mesleği, insanlara bunları karıştırmaktan veya onları kendileriyle muğalataya sevk etmekten son derece uzak, yüce, münezzeh ve yüksektir."

Bediüzzaman bu kasemde iki batıl mezhebin reddine işaret olduğunu söyler. Bunlardan biri Peygamberin gördüğü şeylerin vehim ve hayal olduğunu iddia eden batıl görüştür. Diğeri de bazı meselelerde yanılmış olabileceğini söyleyen batıl görüştür. -Haşa-, o ne yanılmıştır, ne de yanıltmıştır!

Evet, hayalin ne haddi vardır ki; nur saçan nazarına karşı kendini hakikat gösterebilsin. Evet, mesleği tamamen hak ve gittiği yol bütünüyle sıdktır. Hak ise, insanları aldatmaktan ve yanlışa düşürmekten müstağnidir.