Nur'un İlk Kapısı — Sayfa 81

5- Kâinatın bir haritası,

6- Şu kitâb-ı kebirin bir fezlekesi,

7- Defâin ve künuz-u mahfiyeyi açacak anahtarların mahzenidir. İşte mâhiyet-i hayatın budur.

Hayatın sureti ise şudur:Hayatın bir kelime-i mektube ve hem mesmuadır. Esmâü'lHüsnâ'ya delâlet eder.

Hakikat-ı hayatın da budur:Tecelli-i ehadiyete âyinelik etmektir.

Hayatın saâdet ve kemâli ise;hayatın âyinesine temessül edene karşı, şuur ile muhabbet ve şevk ile ibâdet etmektir.

Ey Said-i bîçare! Hayat böyle gâyâta müteveccih olduğu halde; ne akıl ve ne insaf ile hayatını hiç ender hiç hükmünde olan huzuzât-ı nefsaniyeye sarfediyorsun? Sâir zevilhayat, hattâ nebâtât dahi, bahsettiğimiz gayelerin bâzısında sana şeriktirler. Evet nar, elma ve dut gibi musanna meyveler birer kelime-i kudrettirler. Esmâ-i İlâhiye'yi ilân edip okutturuyorlar. Onların hayatlarının gayeleri bu gibi emirlerdir. Yoksa bu meyvelerin suretlerinin gayeleri olan yenilmek, gaye-i hayatları değildir. Ancak, gaye-i mevtleri olabilir. Yâni