Rahmet ve Şefkat İlaçları — Sayfa 152

BEŞİNCİ VECİH:Hayat-ı içtimâiyece, inat ve tarafgirlik, gayet muzır olduğunu beyan eder.

Eğer denilse:"Hadîste,

denilmiş. İhtilaf ise; tarafgirliği iktiza ediyor.

Hem tarafgirlik marazı; mazlum avâmı, zâlim havassın şerrinden kurtarıyor. Çünkü, bir kasabanın ve bir köyün havassı ittifak etseler, mazlum avâmı ezerler. Tarafgirlik olsa, mazlum bir tarafa iltica eder, kendisini kurtarır.

Hem, tesâdüm-ü efkârdan ve tehâlüf-ü ukulden hakikat tamamıyla tezâhür eder."

Elcevap: Birinci suale deriz ki:Hadîsteki ihtilaf ise, müsbet ihtilâftır. Yani: Herbiri kendi mesleğinin tamir ve revacına sa'yeder; başkasının tahrip ve iptaline değil, belki tekmil ve ıslahına çalışır. Amma menfî ihtilaf ise ki; garazkârâne, adâvetkârâne, birbirinin tahribine çalışmaktır hadîsin nazarında merduttur. Çünkü; birbiriyle boğuşanlar, müsbet hareket edemezler.

İkinci suale deriz ki:Tarafgirlik eğer hak namına olsa, haklılara melce olabilir. Fakat şimdiki gibi garazkârâne, nefis hesabına olan tarafgirlik, haksızlara melce dir ki; onlara nokta-i istinad teşkil eder. Çünkü, garazkârâne taraf