Ramazan İktisad Şükür — Sayfa 18

gibi letâifin o mübarek ayda oruç vasıtasıyla çok terakkiyat ve tefeyyüzleri vardır. Midenin ağlamasına rağmen, onlar mâsûmâne gülüyorlar.

DOKUZUNCU NÜKTE:Ramazân-ı Şerif'in orucu, doğrudan doğruya nefsin mevhum rubûbiyetini kırmak ve aczini göstermekle ubûdiyetini bildirmek cihetindeki hikmetlerinden bir hikmeti şudur ki: Nefis, Rabbisini tanımak istemiyor, fir'avunâne kendi rubûbiyet istiyor. Ne kadar azablar çektirilse, o damar onda kalır. Fakat açlıkla o damarı kırılır.

İşte Ramazân-ı Şerif'teki oruç, doğrudan doğruya nefsin fir'avunluk cephesine darbe vurur, kırar. Aczini, zaafını, fakrını gösterir. Abd olduğunu bildirir.

Hadîsin rivayetlerinde vardır ki, Cenâb-ı Hak nefse demiş ki:

– Ben neyim, sen nesin ?

Nefis demiş:

– Ben benim, sen sensin!

Azap vermiş, Cehennem'e atmış, yine sormuş.

Yine demiş:

– Ene ene, ente ente.

Hangi nev'i azabı vermiş, enaniyetten vazgeçmemiş.