Sünnet-i Seniyye Ris. — Sayfa 163

asrı ve nev-i beşerin humsunu, âdilane hakkaniyet üzere, müdakkikane, hadsiz kanunlarıyla idare etmesi emsâl kabul etmez.

Hem ümmî bir zâtın, ef'âl ve akval ve ahvalinden çıkan İslâmiyet; her asırda üçyüz milyon insanın rehberi ve mercii ve akıllarının muallimi ve mürşidi ve kalblerinin münevviri ve musaffisi ve nefislerinin mürebbîsi ve müzekkisi ve ruhlarının medâr-ı inkişafatı ve mâden-i terakkîyatı olması cihetiyle misli olamaz ve olamamış.

Hem dininde bulunan bütün ibâdâtın bütün envâında en ileri olması.. ve herkesten ziyâde takvâda bulunması.. ve Allah'tan korkması.. ve fevkalâde dâimî mücahedât ve dağdağalar içinde, tam tamına ubûdiyetin en ince esrarına kadar müraatı.. ve hiç kimseyi taklit etmeyerek tam mânasıyla mübtediyane, fakat mükemmel olarak ibtida ve intihayı birleştirerek yapması, elbette misli görülmez ve görülmemiş.

Hem binler dua ve münâcâtlarından yalnız Cevşenü'l-Kebir ile, öyle bir mârifet-i Rabbâniye ile, öyle bir derecede Rabbini tavsif ediyor ki; o zamandan beri gelen ehl-i mârifet ve ehl-i velâyet, telâhuk-u efkâr ile beraber, ne o mertebe-i mârifete ve ne de o derece-i