Sünuhat Tüluhat İşârat — Sayfa 99

İkinci Kelime:İstirahatım için zahmet çek, sen çalış ben yiyeyim.

Merhametsiz nefisperest olan birinci kelime-i gaddaredir ki; âlem-i insanı zelzeleye getirip, kıyâmeti kopmak üzeredir. Şu kelimenin ırkını kesecek tek bir devası var ki, o da zekâttır ve zekâtın mükemmili olan sadakattır. Ve onun mütemmimi olan karz-ı hasendir.

Harîs, hodgâm, zâlim olan ikinci kelimedir ki, beşerin terakkîyatını öyle sarsıyor ki, herc ü merc ateşine atmak üzeredir.

Şu dâhiye-i dehyanın tek bir devası var. O da hurmet-i ribâdır ve faizin bütün vesailini hayat-ı içtimâiyeden ref'etmektir. Hodgâm ellerde servetin inhisarına vesile olan riba kapları bankaları, seddir. Evet bu kaplar ile servet ve temellük, kalil adamlarda toplanır. Bu iki düstur ile tevzî edilmezse, gasbedilecektir.

Evet hey'et-i içtimâiyedeki intizamın şartı, tabakât-ı beşer birbirinden uzaklaşmamak; tabaka-yı havas tabaka-yı avâmdan, tâife-i ağniya tâife-i fukaradan ayrılmasın ki, sıla-i rahm kopmasın. Halbuki ribanın hayatı ve zekâtın mevti ile, geniş bir mesafe açılmış; öyle bir uzaklık olmuş ki, hayt-ı vasl kopmuş.