Haşir Risalesi — Sayfa 88

tabana zıt ve hakikat nazarında çirkin bir haksızlık etsin!

Hem hiç kâbil midir ki, Hâkim-i Bilhak, Rahîm-i Mutlak, insana öyle bir istidat verip, yer ile gökler ve dağlar tahammülünden çekindiği emânet-i kübrâyı tahammül edip; yani küçücük cüz'î ölçüleriyle, san'atçıklarıyla Hâlık'ının muhît sıfatlarını, küllî şuûnatını, nihayetsiz tecelliyatını, ölçerek bilip; hem yerde en nâzik, nâzenin, nazdar, âciz, zaîf yaratıp; halbuki bütün yerin nebatî ve hayvanî olan mahlûkatına bir nevi tanzimat memuru yapıp, onların tarz-ı tesbihât ve ibâdetlerine müdahale ettirip, kâinattaki icraât-ı İlâhiye'ye küçücük mikyasta bir temsil gösterip, Rubûbiyet-i Sübhâniye'yi fiilen ve kâlen kâinatta ilân ettirmek, meleklerine tercih edip hilâfet rütbesini verdiği halde; ona, bütün bu vazifelerinin gayesi ve neticesi ve semeresi olan saâdet-i ebediyeyi vermesin! Onu, bütün mahlûkatının en bedbaht, en bîçare, en musibetzede, en dertmend, en zelîl bir derekeye atıp; en mübarek, nuranî ve âlet-i tes'id bir hediye-i hikmeti olan aklı, o bîçareye en meş'um ve zulmanî bir âlet-i tâzib yapıp, hikmet-i mutlakasına büsbütün zıd ve merhamet-i mutlakasına külliyen münâfi bir merhametsizlik etsin! Hâşâ ve kellâ!..