Muhâkemât Dersleri — Sayfa 168

Mesela İslam Dini barışı esas alır. Gerçi savaşa da yer vardır, ama bu Beydavî'nin de işaret ettiği gibi,"âhiru'd-deva"dır, yani son çaredir. Böyle bir dini tümüyle bir "savaş dini" olarak göstermek ise, batıla hak sureti giydirmek olur.

İşte dinin sabit hakikatlerini bilmek insanları böyle yanılgılardan ve yanlış değerlendirmeler yapmaktan kurtaracaktır.

Ey ihvan-ı Müslimîn! Hal, lisân-ı hâl ile bize beşaret veriyor ki, sırr-ı قُلْ جَاءَ الْحَقُّ وَ زَهَقَ الْبَاطِلُ boynunu kaldırmış, el ile istikbale işaret edip, yüksek sesle ilân ediyor ki: Dehre ve tabâyi-i beşere, dâmen-i kıyâmete kadar hâkim olacak, yalnız âlem-i kevnde adalet-i ezeliyenin tecellî ve timsâli olan hakikat-i İslâmiyet'tir ki, asıl insaniyet-i kübrâ denilen şey odur. İnsaniyet-i suğrâ denilen mehâsin-i medeniyet, onun mukaddimesidir.

İslam Dini, insaniyet-i kübradır

Bediüzzaman İslam Dinini "Şu âlemde ezeli adaletin tecelli ve timsali" olarak görür. O, İslam'ın ve Müslümanların istikbalinden daima ümit-vardır. Üstteki"De ki: Hak geldi, batıl yok oldu"âyetini de bu bağlamda değerlendirmektedir: Zamana ve beşerin tabiatına kıyametin eteğine kadar hâkim olacak, yalnız ve yalnız İslamiyet hakikatidir.

Üstteki metinde şöyle bir mantık örgüsü işlenir:

Mehasin-i medeniyet, insaniyet-i suğra;

İslâmiyet ise, insaniyet-i kübradır.

Mehasin-i medeniyet, insaniyet-i kübranın mukaddimesidir.

Yani, medeniyetin güzellikleri olan sanayi, teknoloji ve bunların insanlığa getirdiği faydalar ve kolaylıklar, insanın diğer canlılardan üstünlüğünün küçük bir göstergesidir. Bunun neticesi olarak insanoğlu, uçaklarla kuşlardan daha sür'atli uçabilmiş, denizde balinaları geçebilmiş, hatta uzayda keşiflere çıkabilmiştir. Bediüzzaman gökyüzünde uçan uçakları gördüğünde "Nev'imle iftihar ediyorum" dermiş. Uçağı keşfedenler Müslüman olmamakla beraber, neticede insandırlar ve bizden birileridir. İşte medeniyetin güzellikleri, insanlığın kâmil manada tecellisini sağlayan İslam'ın galebesine bir öncü gibidir.