Muhâkemât Dersleri — Sayfa 263

Bunun ne kıymette olduğunu bilmek istersen, git Üçüncü Mukaddime'den fenerini yak; sonra gel, bu zulümâta gir. Belki âb-ı hayat olan belâgatını göreceksin.

Kaf Dağları

Avam yahut avam gibi adamların aralarında Kaf'ın şöhret bulmuş keyfiyeti şöyle anlatılır:

Kaf Dağı yeri her taraftan sarar ve birden fazladır.. her ikisinin ortasında beş yüz sene vardır.. ve zirvesi semanın omuzuna değer.. daha başka başka hayaller... Bediüzzaman bunların ne kıymette olduğunu Üçüncü Mukaddime'ye havaleyle anlatır. "Oraya git, fenerini yak; sonra gel, bu karanlıklara gir. Belki âb-ı hayat olan belâğatını göreceksin" der.

Üçüncü Mukaddime, İsrailiyat hakkındadır. Dolayısıyla böyle rivayetler doğrudan İslam'ın bildirdiği durumlar değildir.

Bazı tefsirlerimizde İbn-i Abbas'tan şöyle nakledilir:

"Allah Teâlâ bu arzın ötesinde onu kuşatan bir deniz, onun ötesinde de Kaf denilen bir dağ yaratmıştır. Dünya seması onun üzerine yükseltilmiştir. Sonra Allah Teâlâ bu dağın ötesinde bu arzdan yedi defa daha büyük başka bir arz yaratmıştır. Onu kuşatan bir deniz, onun ötesinde de başka bir Kaf Dağı yaratmıştır. İkinci Semanın Kaf'ı onun üzerine yükseltilmiştir. Böylece (gittikçe genişler bir şekilde) yedi arz, yedi deniz, yedi Kaf Dağı, yedi sema bulunmaktadır."

Avam yahut avam gibi adamlar

Avam, geniş halk kitlelerine verilen isimdir. Avamdan olanların genelde bilgide derinliği olmaz. Hemen her toplumda insanların çoğu avam sınıfındandır. Bu kelime, elit tabakayı ifade eden havas kelimesinin mukabili olarak kullanılır. Bediüzzaman'ın üstte£"Avâm gibi adamların">demesi dikkat çekici bir durumdur. Çünkü bazı kimseler havas görünümlü olmakla beraber meselelere bakışları ve değerlendirmeleri avam gibidir. İslami konularda konuşan ilahiyatçı bir profesörün "Allah gaybı bilmez" deyip buna Kur'ândan deliller getirmeye çalışması gibi nice avamî değerlendirmeleri havas görünümlü kimselerden günümüzde bolca görebilmekteyiz. Bir başka ilahiyatçı profesörün "Hazreti Peygamber gaybtan haber vermemiştir. Hadis kitaplarındaki gelecekle ilgili haberler hep uydurmadır"