Muhâkemât Dersleri — Sayfa 411

bepler dairesinde icraat yapmış, yirmi üç yıllık bir çalışmadan sonra neticede muvaffak olmuştur. Dolayısıyla mehdi konusu zihinlerde makes bulacak makul ölçüler çerçevesinde anlatılmalıdır. Yoksa bazıları haklı olarak "Dünyamızda böyle bir mehdiye yer yok" diyeceklerdir.

5- Garazın aktığı yerde ve kasdın mecrasında kollara ayrılmamak için sapmadan ilerlemek, sağa sola temayül etmemek gerekir. Ta yan kollar garazın kuvvetini içine çekmekle ehemmiyetsiz etmesin. Belki köşeler, tazammun ettikleri tazelik ve letafetiyle havuz gibi garaza imdat ve kuvvet vermek gerektir.

Nasıl ki bir nehir belli bir mecrada akar. Bu nehrin sağda solda bu mecradan başka çok mecraları olursa gittikçe haşmetini kaybeder, dağılır gider. Ama başka mecralardan ana mecraya gelen sular onun haşmetini besler ve artırır. Kelâm da bunun gibidir. Mecrasında akmalı, kuvvetini dağıtmamalıdır. Ama yan konular ana konuyu destekleyecek şekilde olduğunda bir problem olmadığı gibi, kuvvetini daha da artıracaktır.

6- Kasdın karar kılacağı yerin netleşmesi ve hedeflerin kavşak noktasının belirlenmesi, selasetin selâmetine lâzımdır.

Uçağın varacağı belli bir yer olması misali, kelamın da hedefinin net olması gerekir. Yoksa muhataplar "Bu adam ne anlatıyor?" diyeceklerdir.