Muhâkemât Dersleri — Sayfa 42

Bâb-ı medeniyet

Din ile bilimin çeliştiğini düşünmek tamamen bir yanlış anlamadır ve batıl bir tevehhümdür. Ama bu nice İslam milletlerinin bab-ı medeniyetten girmelerine engel olmuştur.

Bâb-ı medeniyet, "Medeniyet kapısı" demektir. Medeniyete ilimler kapısından varılır. Dinin günümüz müsbet ilimlerine ters olduğunu zanneden biri elbette o kapıdan girmeyecektir.

Küreviyet-i arz,"Dünyanın yuvarlaklığı" demektir. Aslında İslam âlimleri Batı dünyasındaki düşünürlerden çok uzun yıllar evvelinde dünyanın yuvarlaklığını ifade etmişlerse de zamanla bazı"Yarım mollalar!"bunu böyle kabul etmenin dine aykırı olduğunu zannetmişler, kafaları karıştırmışlardır.

Ey benim şu kitabıma im'ân-ı nazarla nazar eden zat! Malumun olsun, bu kitapla istediğim hizmet budur:

İslâmiyet'te olan tarik-i müstakîmi göstermekle ehl-i tefrit olan âdâ-yı dinin teşkîkâtını red ve yüzlerine vurmakla beraber; tarik-i müstakîmin öteki cânibini ve sadîk-ı ahmak unvanına lâyık olan ehl-i ifrat ve zâhir-perestlerin tevehhümlerini tard ve asılsızlığını göstermek ve asıl rehber-i hakikat ve âlem-i İslâmiyet'in ikbal ve istikbaline yol açan ve sırat-ı müstakîmde kemâl-i ümid-i zaferle çalışan muhakkikîn-i İslâm ve âkıl sıddıklara yardım etmek ve kuvvet vermektir. Elhâsıl: Maksadım, ol elmas kılıca saykal vurmaktır.

Muhâkemât'ın hedefi

İfrat ve tefrit, aşırı birer uçtur. İstikamet ise bu aşırılıklardan uzak kalıp orta yolda gitmektir. İslam Dininin fen bilimlerine bakışı meselesinde din düşmanları "İslam, bilimlere aykırıdır" diyerek var olanı inkâr ile tefritte bulunmuşlar;"ahmak dost"unvanına lâyık olan bazı Müslümanlar da "İslam Dini böyle şeylerle uğraşmaz" zannederek ifrat etmişlerdir. Bediüzzaman bu eserini,

- İslam'da olan istikametli yolu ortaya koymak,

-ve âlem-i İslâmiyet'in ikbal ve istikbaline yol açan ve istikametli yolda tam bir zafer ümidiyle çalışan İslâm muhakkiklerine ve akıllı dostlara yardım etmek ve kuvvet vermek için yazmıştır.