Muhâkemât Dersleri — Sayfa 568

bizim günahkâr olmamızı gerektirmez, günah potansiyelli varlıklar olduğumuzu gösterir. Onların günahı onlara, bizim günahımız bizedir. Halkımız âyetten mülhem olarak bu manayı şöyle ifade ederler: Her koyun kendi bacağından asılır.

İşte, fazl odur ki, âdâ ona şehadet ede. Yenidünyanın en meşhur filozofu olan Carlyle, Almanya'nın meşhur bir hakîminden ve rical-i siyasiyesinden naklen diyor ki: "O tetkikâtından sonra kendi kendine sual ederek demiş: İslâmiyet böyle olursa acaba medeniyet-i hâzıra hakâik-i İslâmiyet'in dairesinde yaşayabilir mi?" Kendisi kendine "Evet." ile cevap veriyor. Şimdiki muhakkikler o daire içinde yaşamaktadırlar. Evvelki filozof dahi diyor ki: "Hakâik-i İslâmiyet çıktıkları zaman, âteş-i cevval gibi hatabın parçalarına benzeyen sair efkâr ve edyânı bel' etti. Hem de hakkı vardır. Zira başkaların safsatiyâtından bir şey çıkmaz, ilâ âhirihî..."

Evet, on üç asırdan beri o kadar dehşetli müsademâta karşı hakâikini muhafaza etmiştir. Belki bu müsademe, keşmekeş, hakikat-i İslâmiyet'in omuzu üstünden türab-ı hafâyı terkik ve tahfif ediyor. Neam, vücut ve hal-i âlem buna şahittir. Makale-i Ûlâ'daki mukaddimâtı nazara almak gerektir.

Bazı gayr-i Müslimlerin Hazreti Peygamberi takdiri

Bediüzzaman sözün burasında şu esasa yer verir: Fazilet odur ki; düşmanlar da ona şehadet ede.

İşte bazı gayr-i Müslimler İslam'a girmedikleri halde Hazreti Peygamberin büyüklüğünü farketmiş ve onu kabullenmişlerdir.

Bediüzzaman buna meşhur feylesof Carlayl'ı misal olarak verir.

Thomas Carlayl, 1795 tarihinde İskoçya'da doğmuş. 1881 yılında Londra'da ölmüştür. Hazreti Peygamberden de bahseden eserinin adı "On Heroes, Hero-Worship and the Heroic in History" olup farklı zamanlarda birkaç kez Türkçeye "Kahramanlar" adıyla tercüme edilmiştir.

Bu zat, Almanya'nın meşhur bir hakîminden ve siyasi kişisi olan Prens Bismarck'tan naklen şöyle demektedir:

"O incelemelerinden sonra kendi kendine sorarak demiş: İslâmiyet böyle ise, acaba günümüz medeniyeti İslâmi gerçeklerin dairesinde yaşayabilir mi? Kendisi kendine "Evet" ile cevap veriyor. Şimdiki muhakkikler o daire içinde yaşamaktadırlar. Evvelki feylesof, yani Prens Bismarck dahi diyor ki: İslamiyet'in hakikatleri çıktıkları zaman odun parçalarına benzeyen diğer fikirleri ve dinleri cevval bir ateş gibi yuttu. Hem de hakkı vardır. Zira başkalarının safsatalarından bir şey çıkmaz..."