Muhâkemât Dersleri — Sayfa 57

bize güneşi anlatmak için olmayıp âlem sarayına onu bir lamba olarak asan Allah'ı tanıttırmak içindir.

Kur'ân ve yaratılışın esrarı

Üstte nazara verilen£"Ey kâinat, nereden ve kimin emriyle geliyorsunuz? Sultanınız kimdir? Delil ve hatibiniz kimdir? Ne edeceksiniz? Ve nereye gideceksiniz?">gibi sorular aklı başında hemen herkesi meşgul eder. Bu sorulara cevap arayışı Felsefe ilmini ortaya çıkarmıştır.

Felsefe de bunlar gibi sorulara cevap aramakla birlikte, bu sorulara tatmin edici cevap Allah'ın gönderdiği dinlerle verilir.

Üstteki soruların cevabı Kur'ânın dört unsuruyla gerçekleşmektedir. Şöyle ki:

1-"Ey kâinat, nereden ve kimin emriyle geliyorsunuz? Sultanınız kimdir?" sorusunun cevabı tevhid le alakalıdır.

2- "Delil ve hatibiniz kimdir?" sorusunun cevabı nübüvvet le alakalıdır.

3- "Ne edeceksiniz?" sorusunun cevabı adalet le alakalıdır.

4- "Nereye gideceksiniz?" sorusunun cevabı haşir le alakalıdır.

Bu soruların cevabını Bediüzzaman başka bir eserinde şöyle nazara verir:

"Beni Âdem müteselsil bir topluluk ve kafile olarak mazi vadilerinden ve ülkesinden vücut ve hayat sahrasına yol alıp, istikbalin yüksek dağlarına azimetle oradaki bağlarına yönelip giderken onlarla münasebat meydana gelir ve kâinat onlara yönelip ciddî alâkadar olur. Sanki hilkat hükümeti, sorgu hâkimi olarak hikmet fennini göndererek şöyle sordu: Ey Beni Âdem! Nereden gelip nereye gidiyorsunuz? Ne yapacaksınız? Sultanınız kim, hatibiniz kimdir?

Derken bu muhavere esnasında, emsali olan ulu'l- azm diğer seçkin peygamberler gibi, nev-i beşerin efendisi Muhammed-i Haşimî (asm) ayağa kalktı ve Kur'ân lisanıyla şöyle dedi: Ey hikmet! Biz mevcudat kafilesi, Sultan-ı Ezelin kudretiyle adem zulümatından ziya-yı vücuda geldik, varlık nurunu bulduk. Biz Beni Âdem kafilesi ise, emanetin hamli vazifesiyle mevcudat kardeşlerimizin içinde imtiyazlı ve memuriyet sıfatı ile gönderildik. Bizler, haşir yolu ile saadet-i ebediyeye doğru bir seferdeyiz. Şimdi, bu saadeti elde etmek ve sermayemiz olan istidatlarımızı nemalandırmakla meşgulüz. Ben onların seyyidi ve hatibiyim. İşte size fermanım! Üzerinde Sultan-ı Ezeli'nin i'câz sikkesi parlayan kelâmı! Alın, okuyun."