Sünnet-i Seniyye Ris. — Sayfa 107

Aynen öyle de: Sâni-i Hakîm, cenneti ve dünyayı, semâvatı ve zemini, nebâtât ve hayvânâtı, cin ve insi, melek ve rûhânîyatı, küllî ve cüz'î bütün eşyayı; cilve-i esmâsıyla eşkalini tahdid ediyor, tanzim ediyor, birer miktar-ı muayyene veriyor. Onun ile bunlara "Mukaddir, Munazzım, Musavvir" isimlerini okutturuyor. Öyle bir tarzda şekl-i umumîsinin hududunu tayin eder ki, "Alîm, Hakîm" ismini gösterir.

Sonra ilim ve hikmet cedveliyle, o hudud içinde, o şeyin tasvirine başlar. Öyle bir tarzda ki, sun' ve inayet mânalarını ve "Sâni' ve Kerîm" isimlerini gösteriyor. Sonra san'atın yed-i beyzasıyla, inayetin fırçasıyla o suretin, –eğer birtek insan ve birtek çiçek ise– göz, kulak, yaprak, püskül gibi âzâlarına bir hüsün, bir zînet renkleri veriyor. Eğer zemin ise; maadin, nebâtât ve hayvânâtına bir hüsün ve zînet renkleri veriyor. Eğer Cennet ise; bağlarına, kasırlarına, hurilerine bir hüsün ve zînet renkleri veriyor ve hâkeza... Başkalarını kıyas et.

Hem öyle bir tarzda tezyin ve tenvir eder ki: Lütuf ve Kerem mânaları, onda o derece hükmediyor ki; âdeta o mevcud-u müzeyyen, o masnu-u münevver; bir lütf-u mücessem, bir kerem-i mütecessid hükmüne geçer. "Latîf ve Kerîm" ismini zikreder. Sonra o lütuf ve