Ene ve Zerre — Sayfa 22

yetîmâne ağlayışıyla mevsuf Ömer Hayyam gibilerin, o mesleğin nefs-i emmâreyi okşayan zevkiyle zevklenmesi sebebiyle, ehl-i hakikat ve kemâlden bir sille-i tahkir ve tekfir yiyip; "Edepsizlik ediyorsunuz, zındıkaya giriyorsunuz, zındıkları yetiştiriyorsunuz!" diye zecirkârâne te'dip tokatlarını almışlar.

Hem, meslek-i felsefenin esasât-ı fâsidesindendir ki: Ene, kendi zâtında hava gibi zaif bir mâhiyeti olduğu halde, felsefenin meş'um nazarı ile mâna-yı ismî cihetiyle baktığı için; güya –buhar misâl– o ene temeyyû edip, sonra ülfet cihetiyle ve maddiyata tevaggul sebebiyle güya tasallûb ediyor. Sonra gaflet ve inkâr ile o enâniyet tecemmüd eder. Sonra isyan ile tekeddür eder, şeffâfiyetini kaybeder. Sonra gittikçe kalınlaşıp sahibini yutar. Nev-i insanın efkârıyla şişer. Sonra sâir insanları, hatta esbabı kendine ve nefsine kıyas edip, onlara –kabul etmedikleri ve teberri ettikleri halde– birer fir'avunluk verir. İşte o vakit, Hàlık-ı Zülcelâl'in evâmirine karşı mübâreze vaziyetini alır.

der.

Meydan okur gibi, Kadîr-i Mutlak'ı acz ile ittiham eder. Hatta, Hàlık-ı Zülcelâl'in evsâfına müdahale eder. İşine gelmeyenleri ve