Hakikat Nurları — Sayfa 101

İşte saltanât-ı Ulûhiyet; Rahmân, Rezzâk, Vehhab, Hallâk, Fa'âl, Kerîm, Rahîm gibi pek çok esmâ-i mukaddeseyi hakikî olarak iktiza ediyor. O hakikî esmâ dahi, hakikî âyineleri iktiza ediyorlar. Şimdi ehl-i vahdetü'l-vücûd mâdem

der, hakâik-i eşyayı hayâl derecesine indirir. Cenâb-ı Hakk'ın Vâcibü'l-Vücûd ve Mevcud ve Vâhid ve Ehad isimlerinin hakikî cilveleri ve daireleri var. Belki âyineleri, daireleri hakikî olmazsa; hayâlî, ademî dahi olsa, onlara zarar etmez. Belki vücûd-u hakikînin âyinesinde vücûd rengi olmazsa, daha ziyâde sâfî ve parlak olur. Fakat Rahmân, Rezzâk, Kahhar, Cebbar, Hallâk gibi isimleri ise, tecellileri hakikî olmuyor, itibarî oluyor. Halbuki o esmâlar, Mevcud ismi gibi hakikattırlar, gölge olamazlar; aslîdirler, tebeî olamazlar.

İşte sahâbe ve asfiyâ-i müçtehidîn ve eimme-i Ehl-i Beyt,

derler ki, Cenâb-ı Hakk'ın bütün esmâsıyla hakikî bir sûrette tecelliyatı var. Bütün eşyanın, O'nun icadıyla bir vücûd-u ârızîsi vardır. Ve o vücûd çendan Vâcibü'l-Vücûd'un vücûduna nisbeten gayet zaîf ve kararsız bir zıll, bir gölgedir;